Μικρά πεζά κείμενα μιας πρωτοεμφανιζόμενης συγγραφέως. Σκόρπιες σκέψεις, πανίσχυρα συναισθήματα σε λιτά κείμενα που δεν έχουν πρόθεση να αστειευτούν με τον αναγνώστη. Αλλά να του υπενθυμίσουν ότι υπάρχουν κάποιες στιγμές που δεν ξεφεύγεις από την ανάκριση στην οποία σε υποβάλλει ο εαυτός σου: “Μία στιγμή μοναδική για τον καθένα μας, θεότρελη, σ’ αυτό ακατάβλητη και παιχνιδιάρα, να παίζει καρουζέλ με τις υπόλοιπες, μέρος ενός σπασμένου τηλεφώνου”. (Έφη Φαλιδά, Τα Νέα)
Η διαταξικότητα του έρωτα είναι ένα από τα μεγαλύτερα επαναστατικά όπλα που διαθέτει το προλεταριάτο και κάθε επαναστατημένο κομμάτι αυτής τηςκοινωνίας. Όταν υπάρχει το όραμα για μια κοινωνία που θα απελευθερώσει τον έρωτα από τη σκλαβιά της μισθωτής εργασίας, τότε για τα μάτια μιας γυναίκας είσαι ικανός να γκρεμίσεις ουρανούς.
Γυρνάς στο σπίτι άδειος, όπως άδειος έφυγες.
Τίποτα δεν φαίνεται ότι μπορεί να σε συγκινήσει.
Το περιβάλλον, οποιοδήποτε κι αν είναι, παύει να αναπνέει.
Τελευταία είσαι και κάπως αφηρημένος με τα αυτοκίνητα.
Σε κάποιες διαβάσεις συλλαμβάνεις τον εαυτό σου
να χάνει την αίσθηση του χώρου.
Όμως δεν παραμιλάς. Ούτε κοιτάς κορίτσια και γυναίκες.
Στην ουσία δεν παρατηρείς τίποτα. Φοβάσαι όμως μη χτυπήσεις.
Γιατί ποιος θα σε φροντίσει;
Αυτό είναι το αντίτιμο για έναν άνθρωπο που πίστεψε στην ηδονή.
Αξιοποιώντας πληροφορίες από φωτογραφίες, αφηγήσεις, περιοδικά, βιβλία και άλλα “ψίχουλα της ιστορίας”, η συγγραφέας κεντάει στο εργόχειρό της τη μυθοποίηση αλλά και την απομυθοποίηση της Ιστορίας και μας φέρνει πολύ κοντά σε πραγματικούς ανθρώπους: άνδρες, γυναίκες και παιδιά που βιώνουν τις καθημερινές πραγματικότητες στη Θεσσαλονίκη, καθώς η πόλη διέρχεται τις συμπληγάδες του 20ού αι. Ασφαλώς χρειάζεται και μια δεύτερη ανάγνωση, αλλά με το πρώτο κιόλας διάβασμα η Μαρία Πάλλα μάς έχει μετακενώσει αυθεντική συγκίνηση και μας έχει μεταδώσει το χρώμα κάθε εποχής και την αίσθηση της ιστορίας της μικρής ανθρώπινης κλίμακας. (Γιώργος Αναστασιάδης, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΩΝ ΠΟΛΙΣ, Ιούνιος 2004)
Πρόκειται για την τέταρτη ποιητική συλλογή του πολυγραφότατου Απόστολου Λυκεσά, στις οποίες επανέρχεται μετά το μυθιστόρημά του Το τσίρκο των ψύλλων (2009). Η επιστροφή στην ποίηση μοιάζει αναπόφευκτη για το λογοτέχνη που δε διστάζει να μας καταπλήξει με τον εκσυγχρονισμένο λόγο του και την επικαιρότητα που μάλλον ταλανίζει το συγγραφέα αντί να τον στρέφει στις παλιές εγγυημένες λογοτεχνικές παραδόσεις. Το βιβλίο αποτελεί εγχειρίδιο επιβίωσης στο γλωσσικό και νοηματικό βούρκο της εποχής μας αλλά και μία μεγάλη συνειδητοποίηση της πραγματικότητας που στέκει απέναντι στον ποιητή και δεν τον τρέπει σε φυγή λόγω φόβου. Eίκοσι ποιήματα είναι αρκετά να μας επιδείξουν την ακτινογραφία της εποχής μας που ξεκινάει με τα «Τείχη των Αχαιών» και κλείνει με το «Απόλλυμι». Θα λεγε κανείς ότι υπάρχει μια νοηματική συνέχεια ανάμεσα στο πρώτο και το τελευταίο ποίημα, ένας κύκλος που κρύβει τα ενδιάμεσα ποιήματα. (του Παναγιώτη Λογγινίδη)
Στο βιβλίο του ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΣΤΗΝ ΟΥΤΟΠΙΑ (πρώτη έκδοση 1946) ο Μπούμπερ εξετάζει τον ουτοπικό σοσιαλισμό. Ασχολείται όχι τόσο με την ανάπτυξη της ιδέας όσο με την ιδέα στην εξέλιξή της. Από το πλούσιο διαθέσιμο υλικό για το θέμα του, ο συγγραφέας παρουσιάζει μόνον ό,τι θεωρεί ουσιώδες για την εξέταση της καθαυτό ιδέας. Ακόμη, πραγματεύεται τις παράτολμες αλλά εύθραυστες προσπάθειες να πραγματωθεί ο ουτοπικός σοσιαλισμός. Έτσι, ο αναγνώστης διαθέτει ό,τι χρειάζεται, προκειμένου να παρακολουθήσει την κριτική που ασκεί ο Μπούμπερ στη θεωρητική και στην πρακτική σχέση του μαρξισμού με την ιδέα της ανανέωσης των κοινωνικών δομών. (Γιώργος Κορδομενίδης, Αγγελιοφόρος, 2/12/2001)
Ο συγγραφέας αφηγείται τη ζωή του Άμπυ Βάρμπουργκ (1866 1929), ενός ιστορικού της τέχνης και της κουλτούρας με μεγάλη επιρροή κατά τον 20ό αι. Μας αφηγείται και την ιστορία ενός ανθρώπου που σε όλη του τη ζωή πάσχιζε να επιβεβαιώσει τη θέση του στον κόσμο. Χαρτογραφώντας τα πολλά σχέδια και τις πολλές ταυτότητες του Βάρμπουργκ ο συγγραφέας ερευνά όχι μόνο τους παραλογισμούς που συνδέονταν με μία ακαδημαϊκή καριέρα αλλά και τους προσωπικούς δαίμονες ενός ανθρώπου που επιδίωκε ακατάπαυτα να αρθεί στο ύψος των προσδοκιών του.
Η βιογραφία αυτή παρουσιάζει ένα πορτραίτο του Βάρμπουργκ που προκαλεί τον θαυμασμό με τον πλούτο των λεπτομερειών της για την προσωπικότητα και την καριέρα του Βάρμπουργκ και για τις προσπάθειές του να βγάλει νόημα από τα μπλεγμένα μονοπάτια της ζωής του.
Το γεγονός που προκάλεσε τη συγγραφή του δοκιμίου αυτού ήταν η κατάρρευση της οδογέφυρας Μοράντι στη Γένοβα του Αύγουστο του 2018. Δεν άργησα να πειστώ ότι το αίτιο της κατάρρευσης αυτής, την οποία πολλοί έκριναν ακατανόητη, έγκειτο στο γεγονός ότι η γέφυρα ήταν κατασκευασμένη με μπετόν αρμέ – υλικό με πολύ περιορισμένη διάρκεια ζωής. Ώστε αυτό αντιπροσώπευε μία υποδειγματική περίπτωση της προγραμματισμένης απαρχαίωσης, τόσο ζωτικής στον καπιταλισμό. Εν τούτοις, τεκμηριώνοντας τα καταστρεπτικά αποτελέσματα του μπετόν αρμέ, γνώρισα τις σημαντικές αιτιάσεις που είχαν ήδη διατυπωθεί ενάντια σε αυτό, έστω κι αν η διάδοσή τους παρέμενε μάλλον περιορισμένη. Κατά συνέπεια μου φαινόταν πρόσφορο να συνοψίσω τις κριτικές αυτές, πολύ συχνά χαμένες μέσα σε καθαρά τεχνικές θεωρήσεις.
Στο κείμενο είναι παρούσες όλες οι εμμονές που χαρακτηρίζουν το σύνολο του παζολινικού έργου, άλλες εν σπέρματι και άλλες ήδη ώριμες (ο δεσπότης θεός και ο αντίδικος άνθρωπος, οι εξουσίες και η αμφισβήτησή τους, ο κομφορμισμός των κατ’ όνομα ριζοσπαστών, η ευθηνία των θεωρούμενων μεγάλων αξιών). Πρωτίστως, είναι παρούσα και δρώσα η εμμονή της αρχαίας ελληνικής τραγωδίας, όταν αυτή δοκιμάζει να μιλήσει τα άρρητα, να καταστήσει θεατά, επικινδύνως θεατά, τα κρύφια και τα απωθημένα. Για τον Παζολίνι, η κάθαρση δεν εξισώνεται με κάποια παραμυθία και ληθαργική χαλάρωση, αλλά με τον βαθύτατο συγκλονισμό, τη ριζική διασάλευση. (Παντελής Μπουκάλας, Η Καθημερινή, 12/10/1999)
Ο ιταλός σκηνοθέτης, λάτρης της αρχαίας τραγωδίας, θυμηθείτε τις ταινίες του ΟΙΔΙΠΟΥΣ ΤΥΡΑΝΝΟΣ, ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗ ΟΡΕΣΤΕΙΑ, ΜΗΔΕΙΑ (με πρωταγωνίστρια τη Μαρία Κάλλας), παίρνει τον μύθο του Οιδίποδα και τον μεταφέρει στα καθ ημάς. Ο πατέρας, αυτοδημιούργητος αστός, σε κρίση ταυτότητας, σκοτώνει τον αμφισβητία γιο του. Ο Παζολίνι ειρωνεύεται την προσευχή την οποία αναπέμπει ο πατέρας στον Επουράνιο, θέλοντας έτσι να δείξει την κρίση της θρησκείας και της κοινωνίας που δεν πιστεύει πια. Στο Επίμετρο, πλήρης εργοβιογραφία. (Βιβλιοθήκη της Ελευθεροτυπίας, 20/3/2000)
Η Ευρώπη σήμερα: Μαζική ανεργία, επισφαλείς συνθήκες εργασίας, κοινωνική απαλλοτρίωση και αποδόμηση των δημοκρατικών δικαιωμάτων βάζουν με ιδιαίτερο τρόπο τη σφραγίδα τους ιδίως στις χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας. Λόγω των ανισοτήτων μεταξύ των χωρών-μελών, η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ευρωζώνη απειλούνται με κατάρρευση.
Ο Καρλ Χάιντς Ροτ και ο Ζήσης Παπαδημητρίου αναλύουν τα αίτια αυτής της ολέθριας εξέλιξης και καταδεικνύουν πως για την παρακμή της Ευρώπης ευθύνεται πρωτίστως η πολιτική των χαμηλών μισθών που ακολουθεί η οικονομικά εξαρτημένη από τις εξαγωγές ηγεμονεύουσα Γερμανία και οι σύμμαχοί της του ευρωπαϊκού πυρήνα.
Οι συγγραφείς, ωστόσο, προτείνουν μια εναλλακτική λύση και συγκεκριμένα “αποφασιστικές μεταρρυθμίσεις” σε όλους τους τομείς της κοινωνικής, οικονομικής και πολιτικής ζωής, με στόχο μία Ευρώπη της αλληλεγγύης και της ισότητας.
“Ο κόσμος γίνεται ολοένα πιο συνωστισμένος: την επόμενη πεντηκονταετία ο πληθυσμός του είδους που αναζητούσε τροφή θα προσεγγίσει τα εννέα δισεκατομμύρια. Ανάλογα με τις περιστάσεις, οι συνομιλίες υπεράνω συνόρων μπορούν να είναι θελκτικές ή απλώς ενοχλητικές, αλλά κυρίως είναι αναπόφευκτες.”
Σίγουρα, η ανταπόκριση σε κάλεσμα σαν κι αυτό του ποιητή δεν μοιάζει εύκολη· γιατί πολλά είναι τα εμπόδια, εξωτερικά και προπαντός εσωτερικά, που δρουν αποτρεπτικά και κλείνουν τον δρόμο.
Το βιβλίο αυτό θα ήθελε να βοηθήσει τους κάθε μορφής εκπαιδευτικούς στο ξεπέρασμα τέτοιων εμποδίων, λειτουργώντας σαν ένα «προσχέδιο μονοπατιού» (Hesse), σαν ένα «πρόπλασμα» του «άλλου» δρόμου, του δρόμου προς το «Ξέφωτο» της Μεγάλης Παιδείας• δρόμου που ο καθένας θα πρέπει να βρει και να πάρει μόνος του.
