Γράφει ο Φίλιππος Φιλίππου //

 

Κωνσταντίνος Μοσχόπουλος «Κρουαζιέρα στο ναυάγιο του Τιτανικού» Εκδόσεις Νησίδες, 2022, σελ. 290

Κωνσταντίνος Μοσχόπουλος που γεννήθηκε στην Αθήνα το 1954και αποφοίτησε από τη Σχολή Εμποροπλοιάρχων της Ύδρας ταξίδεψε επί πολλά χρόνια στη θάλασσες του κόσμου. Τριάντα ένα από αυτά βρέθηκε σε κρουαζιερόπλοια, όπου απέκτησε πολύτιμες εμπειρίες, τις οποίες αργότερα αξιοποίησε γράφοντας ναυτικά διηγήματα-ιστορίες. Το πρώτο διήγημα της συλλογής Κρουαζιέρα στο ναυάγιο του Τιτανικού (εκδ. Νησίδες) αφορά τον νεαρό Γρηγόρη, ο οποίος έχει σπουδάσει σε σχολή πλοιάρχων και το 1971 βρίσκεται στη Μπέιρα της Μοζαμβίκης ως υποπλοίαρχος σ’ ένα καράβι. Τότε η συγκεκριμένη αφρικανική χώρα βρίσκεται υπό την κατοχή των Πορτογάλων. Εκεί ο καπετάν-Γρηγόρης γνωρίζεται μ’ ένα λοχαγό του πορτογαλικού στρατού, τον Οτέλο Σαράιβα ντε Καρβάλιο. Ήδη στο Μοζαμβίκη δρα μια αντάρτικη οργάνωση που αγωνίζεται για την απελευθέρωση της χώρας από τον ξένο ζυγό.

Στη συνέχεια, μεταφερόμαστε στην Αθήνα, είναι Απρίλιος του 1974, την Ελλάδα την κυβερνάει η χούντα των συνταγματαρχών. Τότε γίνεται γνωστό ότι στην Πορτογαλία έγινε ένα επιτυχημένο πραξικόπημα κατά του δικτατορικού καθεστώτος του Σαλαζάρ, ο οποίος βρισκόταν στην εξουσία από το 1932. Έπειτα πηγαίνουμε στη Σύρο το 1988, όπου ο καπετάν Γρηγόρης γνωρίζει τον Μιχάλη Ράπτη, έναν επαναστάτη γνωστό ως Πάμπλο. Στην Ερμούπολη καταφτάνει και ο Οτέλο Σαράιβα ντε Καρβάλιο για να τιμηθεί από τον δήμαρχο, τον αποκηρύχνει επίτιμο δημότη. Η ιστορία τελειώνει το 1991 στη Λισσαβώνα, όταν ο καπετάν Γρήγορης επισκέπτεται τον Οτέλο στο σπίτι του ,όπου βρίσκεται υπό κατ’ οίκον περιορισμό.

Σε άλλο διήγημα πρωταγωνιστεί οι καπετάν-Παναγής που κάνει ταξίδια μ’ ένα μικρό επιβατικό πλοίο που πλέει στον κόλπο της Βεγγάλης και σε λιμάνια της Ινδίας. Ίσως το πιο ενδιαφέρον διήγημα είναι το «Κρουαζιέρα στο ναυάγιο του Τιτανικού» (αυτό δίνει τον τίτλο στη συλλογή), όπου μεταφερόμαστε στη Νέα Υόρκη τον Αύγουστο του 1996. Τότε, ο καπετάν-Κώστας, καπετάνιος ενός κρουαζιερόπλοιου, πηγαίνει με το πλοίο του στον βόρειο Ατλαντικό, στο σημείο όπου είχε βυθιστεί στις 15 Απριλίου 1912 το βρετανικό πλοίο Τιτανικός στο παρθενικό του ταξίδι. Στο ίδιο σημείο υπάρχει κι ένα σκάφος, το Ναδίρ, που κατεβαίνει στον βυθό, κάνοντας έρευνα για το ναυάγιο που αναστάτωσε τον πλανήτη και πολύ αργότερα έγινε ταινία. Στο μεταξύ οι επιβάτες του κρουαζιερόπλοιου παρακολουθούν από οθόνες τις εργασίες στον βυθό του ωκεανού (η ιστορία τούτη πρέπει να βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα, δεδομένου ότι στο βιβλίο υπάρχει μια φωτογραφία των συντελεστών του συγκεκριμένου ταξιδιού με το κρουαζιερόπλοιο).

Το τελευταίο διήγημα, το «Αγαπώντας μια κοπέλα στη Λίμα…» έχει πάλι ως ήρωα έναν καπετάνιο κρουαζιερόπλοιου, τον Τηλέμαχο, ο οποίος αποβιβάζεται στο λιμάνι Καγιάο και πηγαίνει στη Λίμα, όπου συναντάει μια κοπέλα τη Δάφνη –περνάει καλά μαζί της, είναι ερωτευμένος.

Κλείνοντας το βιβλίο, ο αναγνώστης επιστρέφει στην τωρινή πραγματικότητα, κι αφού ο Κωνσταντίνος Μοσχόπουλος κατάφερε να τον ταξιδέψει στους ωκεανούς και σε άγνωστες θάλασσες. Ίσως ο συγγραφέας θα μπορούσε να είναι πιο λιτός στις περιγραφές του, ώστε οι ιστορίες του να θυμίζουν την αφήγηση του Νίκου Καββαδία στη Βάρδια, το υπέροχό πεζογράφημά του –διαβάζουμε το ποίημά του «Kuro Siwo» Πρώτο ταξίδι έτυχε ναύλος για το Νότο.

Πρέπει να σημειώσουμε ότι στις ιστορίες που διαβάζουμε υπάρχουν αναφορές σε ιστορικά γεγονότα, ας πούμε εκείνα του Δεκεμβρίου του 1944 στην Αθήνα, στην πλατεία Συντάγματος, όταν η αστυνομία πυροβόλησε εναντίον αθώων διαδηλωτών με αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλοί νεκροί. Επίσης, μνημονεύονται ιστορικά πρόσωπα όπως ο Σιμόν Μπολίβαρ, ο ελευθερωτής πολλών χωρών της Λατινικής Αμερικής κι Φρανθίσκο Πισάρο, ο κατακτητής του Περού. Στο τέλος υπάρχει και γλωσσάρι ναυτικών όρων, χρήσιμων για την κατανόηση των συμβάντων –οι θαλασσινές ιστορίες που γράφουν οι ναυτικοί περιλαμβάνουν και άγνωστες λέξεις.